De gouden regel
Haast + geld of gegevens = ophangen, en zelf terugbellen.Bijna alle oplichting werkt zo: iemand zet u onder druk en wil geld of uw gegevens. Wie echt iets van u nodig heeft, kan drie minuten wachten terwijl u zelf even terugbelt. Een oplichter niet.
Acht vormen van oplichting
1Het klinkt echt als uw kind
U wordt gebeld door de stem van uw zoon, dochter of kleinkind, in paniek. Er moet nú geld komen. Een computer kan iemands stem nadoen met een paar seconden uit een filmpje op internet.
Dit doet u: vraag naar het codewoord van uw familie. Geen codewoord? Hang op en bel zelf terug, op het nummer dat ú in uw telefoon hebt staan.
2“Hoi mam, dit is mijn nieuwe nummer”
Een WhatsApp-bericht van een onbekend nummer. De telefoon zou kapot zijn, en er moet vandaag nog een rekening betaald worden.
Dit doet u: betaal niets. Bel uw kind op het oude nummer, of vraag om het codewoord.
3De bank belt
“De fraudeafdeling” belt, en op uw scherm staat zelfs het echte nummer van de bank. Dat nummer kan worden nagemaakt. Uw bank vraagt nooit om uw pincode of inlogcodes, laat nooit geld overzetten naar een “veilige rekening” en laat nooit uw pas ophalen.
Dit doet u: hang op. Bel zelf uw bank, op het nummer dat u van de website of uit de app van uw bank hebt. Gebruik liefst een andere telefoon, of wacht even voordat u belt.
4Iemand wil meekijken op uw scherm
Een “helpdesk” van de bank, Microsoft of uw internetaanbieder wil u helpen. U moet een app installeren, zoals AnyDesk of TeamViewer. Daarna kan de beller alles zien en alles doen wat u kunt.
Dit doet u: installeer nooit een app omdat iemand aan de telefoon dat vraagt. Al gedaan? Hang op, zet het apparaat uit en bel uw bank.
5Een keurige mail of sms
Nepmail herkent u niet meer aan taalfouten: computers schrijven nu foutloos Nederlands. Er wacht een pakket op een paar euro verzendkosten, uw pas “verloopt”, er staat een boete open.
Dit doet u: klik niet op de link. Kijk zelf in de app of op de website die u kent. Twijfelt u over een mail? Stuur hem door naar valse-email@fraudehelpdesk.nl.
Wat mij overkwam
In oktober 2026 maakte ik twee nieuwe websites bekend op internet. Op allebei stond een e-mailadres dat iedereen kon lezen. Dat werd meteen opgepikt, en de oplichters hadden ook uitgezocht bij welk bedrijf mijn websites staan. Ik kreeg een mail, zogenaamd van dat bedrijf: er stond nog € 5 open. Expres een laag bedrag, zodat je geen argwaan krijgt.
Gelukkig zag ik op tijd dat er iets niet klopte. Niet alle gegevens in de mail waren van dat bedrijf, en de link ging naar een vreemde website. Meteen verwijderd, nergens op geklikt.
Harry Buining (71)
6Een bekende Nederlander raadt een belegging aan
Op Facebook of YouTube vertelt een bekende presentator of politicus hoe hij rijk werd met een nieuwe belegging. Beeld én stem zijn met een computer nagemaakt. De bekende Nederlander weet er zelf niets van.
Dit doet u: klik niet op de advertentie en vul nergens uw naam of telefoonnummer in. Te mooi om waar te zijn? Dan is het niet waar.
7Een nieuwe vriend op internet
Iemand begint een praatje, is vriendelijk en stuurt elke dag een berichtje. Foto’s en berichten kunnen door een computer gemaakt zijn. Na een tijd komt er een probleem dat geld kost.
Dit doet u: stuur nooit geld naar iemand die u niet in het echt hebt ontmoet, en vertel het iemand die u vertrouwt. Wie echt om u geeft, vraagt u niet om geld.
8Het is toch gebeurd
Schaam u niet. Dit overkomt verstandige mensen elke dag. Wat telt is hoe snel u belt: hoe eerder, hoe meer er te redden valt. Hieronder staat wat u doet.
Doe dit meteen, in deze volgorde
- Bel uw bank en laat uw pas en rekening blokkeren. Het nummer staat op de website en in de app van uw bank. Zoek het nú op en schrijf het op kaart 8.
- Verander uw wachtwoorden als u ergens iets hebt ingevuld.
- Doe aangifte bij de politie: via politie.nl of 0900 - 8844.
- Meld het bij de Fraudehelpdesk: 088 - 786 73 72.
- Vertel het uw familie. Dan kunnen zij helpen, en zijn zij ook gewaarschuwd.
De familieafspraak
Kaart 9 is een invulkaart. Spreek samen een codewoord af dat niet op internet te vinden is: geen naam van een huisdier, straat of geboorteplaats. Schrijf op wie u belt als u twijfelt. En spreek af dat u nooit geld overmaakt na een appje of telefoontje zonder eerst zelf terug te bellen. Ophangen bij twijfel is nooit onbeleefd.
Over mij
Ik ben Harry Buining, 71 jaar. Ik ben van dezelfde generatie als de meeste mensen voor wie deze kaarten bedoeld zijn, en ik bouw zelf websites en software. Daardoor kan ik uitleggen hoe de techniek achter deze oplichting werkt, in gewone woorden.